حسام عشقی صنعتی

Hesam Eshghi Sanati

دعوت از باد

:: آرونا

انسان ها همواره از بدو خلوت، فطرتاً در جستجوی ترفیع نیازهای خود بوده اند. برای نیل به مقصود، بسیار از طبیعت و عناصر چهارگانه ی آن بهره جسته اند. مهارتی‌ که‌ انسان‌ به‌ واسطه‌ آن‌ عظیم‌ترین‌ و سرکش‌ ترین‌ انرژی‌ نهفته‌ در طبیعت یعنی باد‌ را رام‌ و مسخر خود ساخته‌ و به‌ انواع‌ گوناگون‌ با دگرگونی‌ در چهره‌ آن‌ مظهر یک‌ نوع‌ رابطه‌ بین‌ انسان‌ و طبیعت‌ را به‌ زیباترین‌ شکل‌ نمایان‌ سازد.

 

تصویر 1

ماخذ:  www.albert-videt.eu

 

به‌ کارگیری‌ بادگیر در بسیاری‌ از شهرها و مناطق‌ مسکونی‌ مرکزی‌ و جنوبی‌ ایران‌ امروز دیده‌ می‌شود، شکل‌ معماری‌ آن‌ به‌ گونه‌یی‌ است‌ که‌ بر بام‌ مناطق‌ مسکونی‌ ساخته‌ شده‌ و راه‌ هواکش‌ آن‌ بطور مستقیم‌ به‌ سردابه‌ زیرزمین‌ و یا اتاق‌ نشیمن‌ منتهی‌ می‌شود. طرز کار آن‌ به‌ این‌ ترتیب‌ است‌ که‌ هوای‌ گرم‌ که‌ در روی‌ هوای‌ سرد قرار می‌گیرد، از دریچه‌ هواکش‌ رویین‌ آن‌ داخل‌ شده‌ صعود کرده‌ و بطور متقابل‌ از طرف‌ دیگر آن‌ هوای‌ سرد نسیمی‌ آزاد و البته‌ سنگین‌ به‌ طرف‌ لوله‌ هواکش‌ کشیده‌ شده،‌ به‌ طرف‌ محل‌ نشیمن‌ پایین‌ آمده‌ و به‌ مکان‌ مورد نظر وارد می‌شود. این‌ عمل‌ باعث‌ تهویه‌ هوا می‌شود.

 

تصویر 2

ماخذ: آرشیو شخصی نگارنده

 

در اماکن‌ مسکونی‌ اطراف‌ کویر بادگیرهای‌ فراوانی‌ در سقف‌ بام‌ها مشاهده‌ می‌شود. در برخی‌ از مناطق‌ بادگیرها از چهار طرف‌ دهانه‌ دارند، تا از هر طرفی‌ باد بوزد وزش‌ خنک‌ آن‌ به‌ نشیمن‌گاه‌های‌ تابستانی‌ منتقل‌ شود. آب‌انبارها ممکن‌ است‌ یک‌ تا شش‌ بادگیر داشته‌ باشند. در جبهه ی جنوبی کشور، تقریبا کلیه‌ ساختمان‌ها دارای‌ بادگیر هستند. بادگیرها هوای‌ محل‌ نشیمن‌ را تهویه‌ کرده‌ و بطور نسبی‌ خنک‌ می‌کنند. کلیه ساختمان‌های‌ قدیم‌ و جدید این مناطق، دارای‌ بادگیرهایی‌ است‌ که‌ برخی‌ ساده‌ و برخی‌ با معماری‌ خاصی‌ ساخته‌ شده‌ است‌.

 به‌ هر ترتیب‌ پیوندهای‌ ناگسستنی‌ انسان‌ و طبیعت‌ و سازش‌ انسان‌ با طبیعت‌ که‌ در هرمحیط‌ خاص‌ جغرافیایی‌ به‌ شکل‌ خاص‌ خود بروز می‌کند مساله‌یی‌ است‌ که‌ هیچگاه‌ از میان‌ نمی‌رود و هر روز به‌ شکل‌ جدیدتری‌ و در قالب‌ و سیمایی‌ نو خود را بروز می‌دهد. انسان‌ در قالب‌ هر سن‌ جنس‌ میزان‌ رشد نژاد زبان‌ و مذهب‌ خاصی‌ که‌ باشد، تصور خود را از زندگی‌ در محیط‌ طبیعی‌ خود بروز می‌دهد. به‌ طبیعت‌ ساکن‌ جان‌ می‌بخشد، و آن را شکل‌ می‌دهد و به‌ تفصیل‌ روابط‌ میان‌ خود و طبیعت‌ می‌پردازد. حال‌ در این‌ صحنه‌ وسیع‌ هر کس‌ با منظر واقع‌بینانه‌تر و متفکرانه‌تری‌ بر استیلای‌ به‌ محیط‌ اطراف‌ خود نظر افکند، بر دیگران‌ غالب‌ خواهد شد و شکیل‌ ترین‌ بهره‌مندی‌ را از پیرامونش‌ خواهد داشت‌.

جغرافیای‌ طبیعت‌ هنوز دست‌ نخورده‌ و بکر است‌. اندیشمند باید بود تا بتوان‌ نهایت‌ لذت‌ را از آن‌ برد. نغمه‌ تک‌ تک‌ عناصر طبیعی‌ در کنار زندگی‌ به‌ گوش‌ می‌رسد، خورشید می‌درخشد، آب‌ به‌ جریان‌ خود ادامه‌ می‌دهد، باد می‌وزد، الکتریسیته‌ موجود در فضا همواره‌ جریان‌ دارد، خاک‌ دعوت‌ به‌ کاشت‌ و برداشت‌ می‌کند. هوشمند باید بود تا بتوان‌ این‌ نغمه‌ را شنید.

لینک ثابت: http://report.aruna.ir/archives/2009/Feb/11/1951.php

  
نویسنده : Hesam Eshghi Sanati - حسام عشقی صنعتی ; ساعت ۳:٤۳ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ٢٤ بهمن ۱۳۸٧
تگ ها :