حسام عشقی صنعتی

Hesam Eshghi Sanati

چاپ مقاله علمی پژوهشی در فصلنامه مسکن و محیط روستا ، زمستان 1393

عنوان مقاله: بررسی اثرگذاری عوامل اجتماعی و فرهنگی بر بافت کالبدی روستاهای گیلان

نویسندگان: دکتر مژگان خاکپور ، مهندس حسام عشقی صنعتی (مسئول مکاتبات)

چکیده:

بافت کالبدی روستایی در گیلان مانند سایر نقاط، متاثر از عوامل مختلف طبیعی و اقلیمی، اقتصادی و عوامل اجتماعی-فرهنگی است. اینکه این عوامل خود بر یکدیگر تاثیر دارند، امری مبرهن است. اما تاثیرپذیری خصوصیات کالبدیِ مجموعه‌های زیستی روستایی از عوامل اجتماعی-فرهنگی، موضوع این مقاله می‌باشد. مقاله در پی پاسخ به عوامل اجتماعی-فرهنگی موثر بر بافت روستاهای گیلان و خصوصیات این تاثیر بر ساختار کالبدی آن است. در این تحقیق کاربردی-توسعه‌ای روش تحقیق، ‌ترکیبی توصیفی و علّی است و در زمره‌ی پژوهش‌های کیفی است که مستقل از روش‌های عددی می‌باشد.در این مقاله ابتدا عوامل اجتماعی موثر بر کالبد سکونت‌گاه‌ها به‌طور عام برشمرده شد و سپس معماری روستاهای گیلان از منظر ویژگی‌های اجتماعی-فرهنگی آن مورد مداقه قرار گرفت و برخی از مهم‌ترین وجوه آن تبیین گردید. یافته‌های تحقیق حاکی از آن است که تعاملات اجتماعی مردم روستا از یک سو متاثر از شرایط طبیعی است و از سوی دیگر بر خصوصیات اقتصادی و کنش‌های معیشتی استوار بوده که خود یکی از عوامل هماهنگی کنش‌های اجتماعی است و موجب انسجام روابط اجتماعی و فرهنگی ساکنان روستا می‌شود. این عوامل در کنار یکدیگر بوجود آورنده‌ی همگونی بافت کالبدی است که در پاسخ به نیازهای اجتماعی، معیشتی، اقلیمی و فرهنگی مشابه شکل می‌پذیرد. عناصر اساسی جوامع انسانی در روستاهای گیلان مشتمل بر جمعیت، فرهنگ و فرآورده‌های مادی و فناوری، نظام‌های اجتماعی و نیز نهادهای اجتماعی است که بر خصوصیات کالبدی روستا متشکل از چهار متغیر کاربری اراضی، شبکه‌ی‌ معابر، نظام محله‌بندی و بالاخره ساختار معماری تاثیری عیان برجای می‌نهد. این عوامل در کنار شکل کالبدی مجتمع مسکونی، موجب احراز هویت شخصی و اجتماعی می‌گردد که نه تنها متاثر از فرهنگ و شیوه‌های زیستی است، بلکه بر کالبد سکونتی الزاماتی را دیکته می‌نماید که از کنش‌های اجتماعی معنادار انسان نشات می‌گیرد.

واژه‌های کلیدی: عوامل اجتماعی و فرهنگی، خصوصیات کالبدی، بافت روستایی، معماری گیلان.،

ماخذ: خاکپور مژگان، عشقی صنعتی حسام. بررسی اثرگذاری عوامل اجتماعی و فرهنگی بر بافت کالبدی روستاهای گیلان. مسکن ومحیط روستا. 1393; 33 (148) :3-20 .

*Khakpour M, Eshghi Sanati H. An Investigation of the Effect of Social and Cultural Factors on the Anatomical Texture of Guilan Province's Villages. 3. 2015; 33 (148) :3-20
URL http://www.jhre.ir/browse.php?a_code=A-10-1576-1&slc_lang=fa&sid=1

  
نویسنده : Hesam Eshghi Sanati - حسام عشقی صنعتی ; ساعت ۱:۱۸ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ٧ اسفند ۱۳٩۳
تگ ها :